Manifest Chcemy wspierać ludzi mądrych i odważnych

Prawo i zasady zgłaszania kandydatów na radnych - Kto może być kandydatem na radnego

Kandydatem na radnego do danej rady (sejmiku województwa) może być osoba posiadająca prawo wybieralności (bierne prawo wyborcze):

  • będąca obywatelem polskim, który najpóźniej w dniu wyborów kończy 18 lat,
  • stale zamieszkała na obszarze działania danej rady, czyli odpowiednio: gminy, miasta, dzielnicy w m.st. Warszawie, albo powiatu lub województwa (art. 7 w związku z art. 5 Ordynacji),

Kandydatem nie może być osoba, która została (art. 6 Ordynacji):

  • pozbawiona praw publicznych prawomocnym orzeczeniem sądowym,
  • pozbawiona praw wyborczych prawomocnym orzeczeniem Trybunału Stanu,
  • ubezwłasnowolniona prawomocnym orzeczeniem sądowym.

Dowodem posiadania prawa wybieralności jest objęcie obywatela stałym rejestrem wyborców w gminie, na obszarze której dana osoba stale zamieszkuje. Posiadanie prawa wybieralności kandydat na radnego obowiązany jest stwierdzić w oświadczeniu o wyrażeniu zgody na kandydowanie (art. 99 ust. 2 Ordynacji, a także por. załącznik nr 2 do niniejszej informacji).

Kandydat może kandydować tylko w jednym okręgu wyborczym i tylko z jednej listy kandydatów (art. 98 ust. 3 Ordynacji). Można kandydować tylko do jednej rady, czyli tylko do rady gminy lub rady powiatu albo do sejmiku województwa (art. 8 ust. 1 Ordynacji wyborczej). Kandydat na radnego nie musi stale zamieszkiwać na obszarze okręgu wyborczego, w którym kandyduje. Nie można jednocześnie kandydować do rady dzielnicy w m.st. Warszawie i do którejkolwiek z wyżej wymienionych rad (art. 7 ust. 5 ustawy z 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. Nr 31, poz. 361 i Nr 127, poz. 1087). Ordynacja wyborcza ani ustawa o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta nie zakazuje jednoczesnego kandydowania na wójta i radnego w tej samej lub innej gminie - zależnie od miejsca zamieszkania kandydata.

Kandydatem na radnego może być osoba wchodząca w skład komitetu wyborczego, w tym także pełnomocnik wyborczy i pełnomocnik finansowy, ponieważ przepisy Ordynacji wyborczej nie ustalają w tym zakresie żadnego zakazu.

W wypadku uzyskania obu mandatów kandydat musi zrzec się jednego z nich, w przeciwnym razie mandat wójta wygasa z mocy prawa (art. 27 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym - Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zmianami i art. 26 ust. 1 pkt 4 ustawy o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta).

Prawo